Skip to content

Pesketaryen Beslenme Nedir?

pesketaryen beslenme nedir?
Pesketaryen Beslenme Nedir?
Share on whatsapp
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin

Pesketaryen Beslenme Nedir? Pesketaryen beslenme, vejetaryen bir diyete balık ve deniz ürünleri ekleyerek yapılan bir beslenme şeklidir. 

İnsanların et ve kümes hayvanlarını tüketmeyip hayvansal gıda içerisinden sadece balık yemeyi tercih etmesinin birçok nedeni vardır.

Bazı insanlar vejeteryan diyetine balık eklemeyi tercih eder, böylece bitki temelli bir beslenme alışkanlığının yanında kalp sağlığına iyi gelen balık tüketimiyle faydalı yönlerinden yararlanırlar. 

Pesketaryen Beslenme Nedir? Faydaları ve zararları nedir? Pesketaryen Diyeti nasıl yapılır? bu sorularınıza cevap bulacağınız makalede, öncelikle pesketaryen kelime anlamıyla başlayalım.

Pesketaryen Beslenme Nedir?

Basitçe açıklamak gerekirse pesketaryen, et ve kümes hayvanları yemeyen ama balık yiyen kişidir. 

Pesketaryen (Pescatarian) terimi 1990’ların başında ortaya çıkmıştır. Kelime,  İtalyanca’da balık anlamına gelen “pesce” ve “vejetaryen” kelimesinin birleşimidir. 

Bilimsel literatürde, bu beslenme genellikle “pesco-vejetaryen” olarak tanımlanır ve vejeteryanlık kategorisinde yer alır. 

Bu tanıma göre bir pesketaryen, vejeteryan bir diyet yemeyi seçen ama aynı zamanda balık ve diğer deniz ürünlerini de yiyen kişidir.

Deniz ürünlerinin ana protein kaynağı olarak önemli bir rol oynadığı, kepekli tahıllar, kuruyemişler, baklagiller ve sağlıklı yağlardan oluşan, büyük ölçüde bitki bazlı bir beslenmedir.

Pek çok pesketaryen, süt ve yumurta da yer .

Özet olarak,  pesketaryen, çoğunlukla vejetaryen bir diyet uygulayan ancak aynı zamanda balık ve deniz ürünleri de yiyen kişidir.

İnsanların Pesketaryen Beslenme Alışkanlığına Yönelmelerinin Nedenleri:

İnsanların bu beslenme biçimini tercih etmelerinde bir çok farklı neden vardır,  en önemli tercih sebepleri:

Sağlığa Faydalıdır

pesketaryen beslenme nedir?

Bitki bazlı beslenmenin daha düşük obezite riski,  kalp hastalığı, diyabet gibi kronik hastalıklar dahil olmak üzere kanıtlanmış birçok faydası vardır. 

Yapılan bir çalışmada, pesketaryen beslenen kadınların, et yiyen kadınlardan her yıl yaklaşık 1,1 kg daha az kilo aldığı bulunmuştur. 

Beslenme alışkanlığını daha bitki temelli bir şekilde oluşturan kişiler daha az miktarda kilo almışlardır. Bu sonuçlar da mevcut olan yeme alışkanlığınız ne olursa olsun hayvan tüketimini azaltmanın sağlığınız için oldukça faydalı olabileceğini göstermektedir.

Ayrıyeten, başka bir çalışmada, nadiren et yiyen veya pesketaryen olan insanların normal sıklıkta et yiyenlere kıyasla kalp hastalığından ölme riskinin  % 22 daha düşük olduğu bulunmuştur. 

Çevresel Kaygılar

Pesketaryen beslenme

Besi hayvanı yetiştirmenin yüksek çevresel maliyeti vardır.

Birleşmiş Milletler’e göre, hayvancılık tüm insan yapımı karbon emisyonlarının % 15’ine katkıda bulunmaktadır. 

Besi hayvancılığının aksine, balık ve deniz ürünleri üretmek, herhangi bir tür hayvan eti veya peynir üretmekten daha düşük karbon ayak izine sahiptir.

2014 yılında yapılmış olan bir araştırmada, balık yiyenlerin beslenme alışkanlıkları günde en az bir porsiyon et yiyenlerin beslenme alışkanlıklarına göre % 46 daha az sera gazı emisyonuna neden olduğu sonucunu çıkarmıştır.

Etik Nedenler

blank

Etik nedenler, insanların vejeteryan olmayı seçmelerinin ana nedeni olabilir. Peskateryenler için de önemli sebeplerin başında gelmektedir.

İnsanların et yememeyi tercih etmelerinin etik nedenlerinden bazıları şunlardır:

  • Katliama karşı çıkmak: Hayvanları yemek için öldürmeyi redderler.
  • İnsanlık dışı fabrika koşulları: İnsanlık dışı koşullarda hayvan yetiştiren fabrika çiftliklerini desteklemeyi reddetmektedirler.
  • Kötü çalışma koşulları: İşçiler için kötü koşullara sahip fabrika çiftliklerini desteklemeyi reddetmektedirler.
  • İnsani nedenler: Dünyada çok fazla açlık varken, hayvan yemi için tahıl üretmeyi, arazi ve kaynakların haksız kullanımı olarak görmektedirler.

Kara hayvanlarını beslenmenizde çıkarmak, bu etik kaygıların bazılarını giderebilir. Bunun yanında, su ürünleri yetiştiriciliği ve aşırı avlanma da sorunlu olabilir.

Özetle, sağlık, etik ve çevre ile ilgili endişeler insanların pesketaryen beslenmeyi seçmelerinde önemli nedenlerden biridir.

Pesketaryen Beslenmede Neler Yenir?

Tipik bir pesketaryen beslenme, öncelikle deniz ürünlerinin dahil olduğu vejetaryen bir beslenmedir.

  • Tam tahıllar ve tahıl ürünleri
  • Baklagiller, mercimek gibi gıdalar
  • Fındık ve fındık ezmesi, yer fıstığı 
  • Kenevir, chia ve keten tohumu dahil tohumlar
  • Yoğurt, süt ve peynir gibi süt ürünleri
  • Meyveler
  • Sebzeler
  • Balık ve kabuklu deniz ürünleri
  • Yumurta 

Pesketaryen Beslenmede Neler Yenmez?

  • Sığır eti
  • Tavuk
  • Domuz eti
  • Kuzu
  • Hindi gibi et ve kümes hayvanları yenmez.

Özet olarak, sağlıklı bir pesketaryen beslenme, minimum düzeyde işlenmiş bitkisel gıdalardan, ayrıca deniz ürünlerinden ve süt ürünlerinden oluşmaktadır.

Vejetaryen Diyete Balık Eklemenin Faydaları

Pesketaryen Beslenme Nedir?

Vejetaryen diyete balık eklemenin sağlık yönünden bir çok yararı vardır.

Pek çok insan, hayvansal ürünleri tüketmeyi tamamen bırakmanın veya hayvan etinden kaçınmanın bazı temel besin maddelerinin eksikliğine yol açabileceğinden endişe duymaktadır. 

Özellikle B12 vitamini, çinko, kalsiyum ve protein eksikliği çekmek mümkündür. Vejetaryen diyete balık ve deniz ürünleri eklemek faydalı besinleri almayı ve çeşitliliği sağlayabilir.

Daha Fazla Omega-3 Almanıza Yardımcı Olur

Balık, omega-3 yağ asitlerini almanın en iyi yoludur. 

Ceviz ve keten tohumu da dahil olmak üzere bazı bitkisel besinler, bir tür omega-3 yağı olan alfa-linolenik asit (ALA) içerir.

Bununla birlikte, bu tür bir ALA, vücutta EPA ve DHA gibi kolayca dönüştürülemez. 

DHA ve EPA’nın ek sağlık yararları vardır, sadece kalbe değil, aynı zamanda beyin fonksiyonlarına ve ruh haline de fayda sağlar.

Somon ve sardalya gibi yağlı balıklar önemli miktarda EPA ve DHA içermektedir.

Ayrıca düzenli olarak balık yiyemiyorsanız Omega-3 besin takviyeleriyle, ihtiyacınız olan omega-3 desteğini alabilirsiniz.

EPA ve DHA yönünden yüksek Omega-3 Balık yağı takviyelerini incelemek ve satın almak için tıklayınız.

Sağlıklı Şekilde Yağsız Protein Alımını Sağlar

İnsanlar sağlıklı kalmak için günde 1 kg vücut ağırlığı başına sadece 0,8 gram proteine ihtiyaç duyar. Bu, 68 kg bir kişi için yaklaşık 54 gramdır.

Ancak birçok insan bundan daha fazla protein yemeyi tercih etmektedir.

Sadece bitki proteinleriyle yüksek proteinli bir diyet elde etmek zor olabilir, özellikle de proteinle beraber fazladan karbonhidrat veya yağ almak istemiyorsanız… 

Deniz ürünleri ve balıklar mükemmel bir yağsız protein kaynağıdır. 

Omega-3’lerin ve proteinin ötesinde, deniz ürünleri diğer birçok besin açısından da zengindir.

Örneğin, istiridye B12 vitamini, çinko ve selenyum açısından son derece yüksektir. Omega-3 daha çok yağlı balıklarda bulunur, beyaz balık çeşitleri çok fazla omega-3 yağı içermez, ancak son derece yağsız bir protein kaynağıdır.

Örneğin, yalnızca 85 gram morina balığı 19 gram protein ve bir gramdan az yağ içerir. Morina, aynı zamanda mükemmel bir selenyum kaynağıdır ve iyi bir fosfor, niasin ve B6 ve B12 vitamini kaynağıdır.

Daha Fazla Yiyecek Seçeneğine Sahip Olursunuz

Vejetaryen olmak vegan beslenme kadar olmasa da, bazen sınırlayıcı olabilir.

Sürekli sebze yediğiniz için ve yapılacak yemek çeşitlerinin de sonu olduğunu bilirsiniz. Vejetaryen beslenme düzeninize deniz ürünleri eklemek size daha fazla seçenek sunar ve protein, omega-3 ve diğer besinleri almanın iyi bir yoludur.

Pesketaryen Beslenmenin Dezavantajları

Bu beslenme şeklinin pek bir zararı yoktur. Bununla birlikte, bazı insanlar yüksek miktarda balık alımına karşı daha savunmasız olabilir. 

Balıklar, özellikle daha büyük türler cıva ve diğer toksinleri içerebilir. 

Ton balığı civa bakımından daha düşüktür ve haftada 2-3 porsiyon yemek iyidir.

Bu diyet öncelikle vejeteryan olduğu için vejetaryen diyetlere sıklıkla eşlik eden diğer tuzakların bazılarına tabidir. Örneğin, özellikle çok sayıda işlenmiş tahıla güveniyorsanız, karbonhidratı aşırı tüketme riskiniz vardır.

Pesketaryan beslenmenin bazı sakıncaları olabilir. Karbonhidrat tüketimi aşırı yemek  ve bazı balıklarda civanın yüksek olması gibi.

Bu iki noktaya dikkat ettiğinizde bu beslenme şekli sağlığınıza etkisi oldukça olumlu olacaktır.

Pesketaryen beslenmeyi daha kolay ve sağlıklı hale getirmek için şu adımları uygulayın:

Sağlıklı pişirme yöntemlerini seçin . Kızarmış balık ve işlenmiş yiyecekleri seçerseniz, bu yeme tarzının sağlığınıza faydasını göremezsiniz.

Sağlıklı yemeklik yağlar kullanarak balıkları ızgara veya kavurma, deniz ürünlerinizi buharda pişirme veya soteleme ve fırınlama gibi diğer düşük yağlı yöntemleri kullanarak yemeklerinizi hazırlayın.

Konserve veya paketlenmiş deniz ürünlerini stoklayın: Taze deniz ürünlerinin genellikle satın alındıktan sonraki birkaç gün içinde pişirilmesi veya dondurulması gerekir.

Ton balığı paketlerini veya konserve balıkları stoklayın, böylece her zaman hazır halde bekleyen deniz ürünleriniz olur. 

Yemek pişirme konusunda yardım alın: Bazı insanlar deniz ürünleri hazırlamak göze korkutucu gelebilir. İnternet üzerinde ücretsiz olarak izleyip öğrenebileceğiniz sayısız video içeriği vardır.  Bu tür içeriklerden yararlanarak balık pişirmeyi ve farklı tarifler hazırlamayı öğrenebilirsiniz. 

Ayrıca pesketaryen diyeti daha kolay hale getirmek için alıp gidebileceğiniz veya önceden hazırlayabileceğiniz birçok hızlı ve kolay yemek vardır. Çeşitli yemek paket hizmetleri de pesketaryen ve vejetaryen yemekler sunmaktadır.

Şeker hastalığı, çölyak hastalığı veya kalp hastalığı gibi bir sağlık sorununuz varsa, pesketaryen beslenme muhtemelen güvenli ve faydalıdır. Glütenden kaçınmak bu beslenme şeklinde oldukça zahmetsizdir.

Ancak her zaman önce sağlık uzmanınıza danışmalı ve vücudunuz için doğru besin karışımını aldığınızdan emin olmalısınız.

BENZER